ความรู้พุทธศาสนา นิวรณ์ ๕ กิเลสหยาบที่ทำปัญญาให้ถอยหลัง๑. กามฉันทะ – ความพอใจในกามคุณ ๕๒. พยาบาท – ความโกรธ ความพยาบาท๓. ถีนมิทธะ – ความง่วงเหงาหาวนอน๔. อุทธัจจกุกกุจจะ – ความฟุ้งซ่านและรำคาญใจ๕. วิจิกิจฉา – ลังเลสงสัยในผลการปฏิบัติ